“Të vimë ndër mend!”, a është apo jo shkrimi i pabotuar i Konicës

Publikuar tek: kulture-art, më 17:47 15-03-2015 “Të vimë ndër mend!”, a është apo jo shkrimi i pabotuar i Konicës Foto e Faik Konices e vitit 1937

Eshtë i njohur dhe mëse i komentuar kryeartikulli i numrit 1, 1897 i Albania-s “Armiqtë e Shqipërisë” shkruar nga Konica në moshën 21 vjeçare, artikull që vë gishtin në plagë. Shkrimi që po botohet më poshtë, siç thuhet në rrjetet sociale është i papublikuar deri tani në veprat e Konicës, është firmosur me pseudonimin Rrapo Palla. Megjithatë, do të jenë studiuesit të vlerësojnë nëse ky editorial, në të cilin Konica flet sërish për Shqipërinë e shqiptarët dhe mënyrën sesi duhet të bëhet vendi, e për më tepër për mënyrën sesi duhet të hapen shkollat shqipe në gjithë Shqipërinë, dhe tezat e “verbimit” mes shqiptarëve, mbetet aktual edhe sot.  

Nga Faik Konica

Për fat të keq, aq liksht gjenden shqiptarët sot, sa janë bërë për t’u qarë; e keqja më e madhe është se as që kanë nisur të mendohen se ç’duhet bërë e të përpiqen të vënë në udhë të mbarë punërat e tyre.

Shumë duhet të punojmë ne shqiptarët sot, dhe sa më shpejt; po më parë nga të gjitha, të shëndoshim dashurinë dhe vëllazërinë në mes tonë; ndarja dhe armiqësia, që na kanë sjellë besimet [fetare], të lipsen; errësirën e padijes – e cila na ka verbuar aq sa të mos mund të njohim të mirën tonë, por të vimë në këtë ditë si mos më keq, – të përpiqemi ta shpërndajmë, që të hyjmë edhe ne në rrethin e kombeve të ndritura. Ç’ka të bëjë myslimanëria apo krishterëria me shqiptarërinë? Myslimani le të mbetet mysliman, i krishteri, i krishter. Po Shqipëria është e të gjithëve ne, dhe të gjithë e kemi për detyrë të mendohemi e të bëjmë si është më mirë për të. Nuk do të na çalojnë (cenohen) besimet në të cilat besojmë gjithësecili, por të vimë ndër mend dhe të qëllojmë më thellë (të synojmë më larg). Nuk e dimë me sa lloj besimesh janë ndarë Inglizët, Hungrët e të tjera kombe. Po fare s’i ka ndalur besimi që të bëhen si janë sot. Helvecianët (zviceranët), të cilët, përveç besimeve, përbëhen edhe nga tri farë kombesh dhe gjuhërash, janë burra me mend e me dëshirim për dheun e tyre dhe, përpara Helvecisë, çdo gjë tjetër e lënë mënjanë; dhe kur është fjala për atë, të gjithë si vëllezër përpiqen, e po ta dojë puna, hidhen edhe në zjarr, se nuk ka gjë më të shtrenjtë e më të dhembshur se mëmëdheu. Po ne shqiptarët, që kemi të gjithë një gjak dhe flasim të gjithë një gjuhë, mbetur nga të lumturit stërgjyshërit tanë, përse nuk bëjmë dhe ne kështu? Gjer kur do ta lëmë të mjerën Shqipëri në këtë ditë të zezë që gjendet sot? Është nevojë e madhe [e domosdoshme], sot më tepër se kurdoherë, të punojmë shumë, se vetëm ne kemi mbetur, nga gjithë kombet e Europës, pa dritë, pa shkolla për gjuhën tonë, robër të njerëzve të huaj dhe të politikës së tyre të paudhë, të atyre që duan dhe mundohen të na fshijnë nga faqja e dheut.

Disa njerëz të politikës kanë zënë të besojnë dhe kanë shkruar se ne shqiptarët nuk do të arrijmë të bëjmë një komb; përse kaq lehtazi na e paskan prerë këta për vdekje? Sepse na vështrojnë të ndarë, pa mendje për Shqipëri, trima t’u shërbejmë qëllimeve të të huajve dhe të dobët për punërat tona.

Errësirë e padijes na i ka prurë të gjitha këto të këqija. E vërteta është se kemi shumë armiq, po më i madhi e më i keqi armik i Shqipërisë është vetë shqiptari; dhe, në jemi mbajtur gjer më sot, e quhemi akoma shqiptarë, (kjo sepse) na ka mbajtur flaka e trimërisë, e nderit dhe e zakoneve të shenjtëruara që na kanë mbetur prej stërgjyshërve tanë.

Shqipëria do dritë; të hapim shkolla shqipe nëpër tërë Shqipërinë, që vegjëlia të mësojnë në gjuhë të tyre; të mos presim të vijnë të huajt të na mësojnë dhelpëritë e tyre për dëmtim dhe për humbjen e mëmëdheut tonë. Do bëjmë siç kanë bërë e bëjnë gjithë kombet e qytetëruara. Është detyrë e gjithë shqiptarëve të përpiqen për këtë punë të shenjtëruar. Disa thonë se forca dhe intrigat e armiqve që kemi përreth na pengojnë të bëjmë gjë të mbarë për ne. Nuk është e vërtetë, nuk! Dhe e them me zë të lartë: ne nuk duam, ne po flemë gjumin e vdekjes dhe vetë e kemi fajin. I pavdekuri vjershëtor, me shumë të drejtë ka thënë për shqiptarët: Kur ka pasë lidhë besë burrë i Shqipërisë, / I ka pasë shti dridhjen gjithë Rumelisë.

Kemi përpara syve kombe më të dobta në fuqi dhe më të pakta në numër se sa ne, të cilat kanë bërë punëra më të mëdha, duke pasur bashkim mes tyre dhe dashuri për mëmëdheun, për mbarësinë e tij.

Nuk na ka mbetur më kohë për fjalë; duhet punë. Apo mos nuk ka ardhë ende koha që të njohim të mirën tonë e të mendohemi ne vetë për ne (për vetvete)? Ç’presim? Apo presim prej të huajve gjë të mirë për ne? Jo, asnjë s’na do të mirën dhe mbrodhësinë tonë, asnjërit s’i dhembset për ne; të gjithë armiqtë, me dhelpëritë e tyre kërkojnë të na copëtojnë dhe të na shuajnë.

Shqiptarë nga të gjitha anët! Mëma jonë e dashur Shqipëria, s’mund të durojë më kaq të këqija. Të lidhim besa-besën, të luftojmë për të drejtat dhe për nderin e Shqipërisë dhe t’u tregojmë të huajve se rrojmë e duam të rrojmë me nder në vendin tonë, në atë vend ku stërgjyshërit tanë kanë qëndruar në jetëra.

(Marre nga Flurudha.com)

Sondazh

Më shumë në këtë kategori: « ICITAP i dhuron 450 libra Bibliotekës së Akademisë së Sigurisë.
Kënga e Shqipërisë në Eurovision, muzika nga Zzap&Chriss me tekst të Sokol Marsit (Video) »
Article Logic
Execution time: 0.026811122894287
array(1) { ["section"]=> string(66) "te-vime-nder-mend-a-eshte-apo-jo-shkrimi-i-pabotuar-i-konices-5967" }