Spanja, Sllovenia dhe Irlanda i kanë kërkuar Bashkimit Evropian të debatojë pezullimin e marrëveshjes së asociimit me Izraelin, duke thënë se blloku nuk mund të qëndrojë më “në anë”, ndërsa kushtet përkeqësohen në Gaza, Bregun Perëndimor të pushtuar dhe Liban.
Duke folur para një takimi të ministrave të jashtëm të BE-së në Luksemburg të martën, ministri i Jashtëm spanjoll Jose Manuel Albares tha se të tre vendet kishin kërkuar zyrtarisht që çështja të vendoset në axhendë.
“Spanja, së bashku me Slloveninë dhe Irlandën, ka kërkuar që pezullimi i Marrëveshjes së Asociimit midis Bashkimit Evropian dhe Izraelit të diskutohet dhe debatohet sot”, tha Albares.
“Pres që çdo vend evropian të mbështesë atë që thonë Gjykata Ndërkombëtare e Drejtësisë dhe OKB-ja mbi të drejtat e njeriut dhe mbrojtjen e së drejtës ndërkombëtare. Çdo gjë ndryshe do të ishte një disfatë për Bashkimin Evropian”, shtoi ai.
Në një letër të përbashkët dërguar javën e kaluar shefes së politikës së jashtme të BE-së, Kaja Kallas, të tre qeveritë thanë se Izraeli kishte ndërmarrë një sërë masash që “shkelin të drejtat e njeriut dhe shkelin të drejtën ndërkombëtare dhe të drejtën ndërkombëtare humanitare”, duke shtuar se kjo shkelte marrëveshjen e vitit 1995 që përcakton marrëdhëniet politike, ekonomike dhe tregtare midis BE-së dhe Izraelit.
Ata thanë se thirrjet e përsëritura drejtuar Izraelit për të ndryshuar kursin ishin injoruar. Ministrat vunë në dukje një ligj të propozuar izraelit që do të vendoste dënimin me vdekje me varje për palestinezët e dënuar në gjykatat ushtarake, duke e përshkruar atë si "një shkelje të rëndë të të drejtave themelore të njeriut" dhe një hap të mëtejshëm në "persekutimin, shtypjen, dhunën dhe diskriminimin sistematik" me të cilin përballen palestinezët.
Ata përmendën gjithashtu krizën humanitare në Gaza, duke thënë se kushtet atje ishin “të padurueshme”, me shkelje të vazhdueshme të marrëveshjes së armëpushimit dhe ndihmë të pamjaftueshme që hynte në territor.
“Bashkimi Evropian nuk mund të qëndrojë më në anë të çështjes”, shkruan ministrat, duke bërë thirrje për “veprime të guximshme dhe të menjëhershme” dhe duke thënë se të gjitha opsionet duhet të mbeten në tryezë.
Të tre vendet argumentuan se Izraeli kishte shkelur Nenin 2 të Marrëveshjes së Asociimit BE-Izrael, i cili i lidh marrëdhëniet me respektimin e të drejtave të njeriut. Një shqyrtim i mëparshëm i BE-së kishte zbuluar tashmë se Izraeli nuk po i përmbushte këto detyrime, thanë ata, duke shtuar se situata ishte përkeqësuar më tej që atëherë.
Gjatë një konference donatorësh në Bruksel, Kallas tha se kostoja e vlerësuar e rindërtimit të Gazës ishte rritur në 71 miliardë dollarë.
Irlanda dhe Spanja kërkuan fillimisht një rishikim të marrëveshjes në vitin 2024, por përpjekja nuk arriti të fitonte mbështetje të mjaftueshme nga shtetet anëtare që mbështesnin Izraelin. Një iniciativë e mëvonshme e udhëhequr nga Holanda arriti të shkaktonte një vlerësim të BE-së, i cili arriti në përfundimin se Izraeli "me shumë mundësi" kishte shkelur detyrimet e tij sipas paktit.
Sondazh
Lexo gjithashtu
